Plus d'options

Prononciation

Fréquence d'emploi : 

Attesté dans : 
NDBF
GBAHE

Variantes historiques ou dialectales attestées : 
2
Afficher les variantes

Formes fléchies : 
10
Afficher les formes fléchies

Définition :  Masquer la définition

I. RELIJ. 1. Rann velestradurel diazez an Iliz, anezhi un tolead zo ur person prl. e karg anezhañ. Parrezioù diwar ar maez. Rannet e oa ar barrez-se en unnek trev. & Iliz-parrez : savadur relijiel pennañ an tolead-se. & Beleg-parrez : zo e karg eus ur barrez. 2. Roll dud ur barrez. Ar barrez a-bezh a oa dastumet dirak an ti-kêr. [1954] Gwechall, pa oan war va studi er skolaj, d’an naontek a viz Mae e tirede holl barrezioù ar c’horn-bro, ha ne gomzan ket eus un dornad saverien o fri e sell d’arvestiñ ouzh ar prosesion war lein ur c’hleuz en ur vandrouilhat gwestell hag avaloù-oranjez, met eus ar parrezioù a-bezh o kanañ ken ma findaone war lerc’h person ha kure, hag er penn-araok ar chasgeu, ar c’hroazioù lugernus gant kleier munut e-pign outo [...]. II. Dre ast., BOAS Kumun diwar ar maez. Er penn all d'ar barrez e oa o chom. [1878] An aotrou Jañ-Mari Branelleg a yoa ginidig a barrez Gwiseni.

Exemples historiques : 
64
Masquer la liste des exemples

parroez

1499
Référence : LVBCA p157 (parroisse)

an levr-mañ a voe kompozet en bloaz 1519 gant maestr Yehann an Archer kozh a barroz Plouegonven hag a voe imprimet e S. Frañsez Kuburien, en bloaz 1575.

1575
Référence : M. p4

parrez

1659
Référence : LDJM.1 pg parés

Parezioù

1659
Référence : LDJM.1 pg Paroisse

fest ar barrez

1659
Référence : LDJM.1 pg feste (de la paroisse)

parrez

1659
Référence : LDJM.1 pg Paroisse

march ar barrez

1659
Référence : LDJM.1 pg feste (de la paroisse)

parrezioù

1732
Référence : GReg pg cure (benefice)

parrouz

1732
Référence : GReg pg cure (benefice)

parrouzioù

1732
Référence : GReg pg cure (benefice)

Lambaol ar givijerien a zo un drev stag ouzh parrez Gwimilio e eskopti Leon

1732
Référence : GReg pg annexe

kalz parrezioù eveus a Eskopti Dol a zo enklaouet e-barzh an Eskoptioù all a Vreizh

1732
Référence : GReg pg (plusieurs parroisses de Dol, sont) enclavées (dans les autres Dioceses de Bretagne)

er barrez

1732
Référence : GReg Rakskrid

bannier ar barrez

1732
Référence : GReg pg baniere (de la paroisse)

en-dro d'ar barrez

1732
Référence : GReg pg (tout) autour (de la paroisse)

ar penn eus ar barrez

1732
Référence : GReg pg (le) chef (de la Paroisse)

neb a aparchant outañ, neb a biaou, an deog eus a ur barrez

1732
Référence : GReg pg decimateur

kilhog ar barrez

1732
Référence : GReg pg coq (de Paroisse, habitant notable d'une Paroisse, qui gouverne les autres)

penn ar barrès

1732
Référence : GReg pg coq (de Paroisse, habitant notable d'une Paroisse, qui gouverne les autres)

pennoù ar barrez

1732
Référence : GReg pg coq (de Paroisse, habitant notable d'une Paroisse, qui gouverne les autres)

parrez

1732
Référence : GReg pg cure (benefice)

parroz

1850
Référence : GON.II pg parrez (certain territoire dont les habitants sont soumis, pour le spirituel, à la conduite d'un curé. en Trég[u]ier, "parroz").

Kalz a zudjentil a zo er barrez-mañ.

1850
Référence : GON.II pg dicheñtil, dijeñtil (Il y a beaucoup de nobles dans cette paroisse).

Tregont mog a zo er barrez-hont.

1850
Référence : GON.II pg môg ou moug (il y a trente feux dans cette paroisse).

parrez

1850
Référence : GON.II pg parrez (certain territoire dont les habitants sont soumis, pour le spirituel, à la conduite d'un curé).

parrezioù

1850
Référence : GON.II pg parrez (certain territoire dont les habitants sont soumis, pour le spirituel, à la conduite d'un curé. Pl.)

Eus a be barrez oc'h-hu ?

1850
Référence : GON.II pg parrez (de quelle paroisse êtes-vous ! [sic, ?]).

parrozioù

1850
Référence : GON.II pg parrez (certain territoire dont les habitants sont soumis, pour le spirituel, à la conduite d'un curé. en Trég[u]ier, "parroz". Pl. "parrojo").

parroz

1850
Référence : GON.II.HV pg parroz (voyez "parrez").

parrez

1850
Référence : GON.II.HV pg parroz

Koueriadezed ar barrez-mañ a zo gwisket brav.

1850
Référence : GON.II pg kouériadez (Les paysannes de cette paroisse sont bien habillées).

Petra bennak m'en doa troet Mojennoù Faedr hervez kiz e barrez, ne oant ket hervez kiz an dud desket-kaer

1867
Référence : MGK Rakskrid VII

Abaoe al laeroñsioù-se eo e teu ar maer, e kalz a barrezioù zo, da ober e vestr war ar beredoù ha war ar gwez a vez enno.

1877
Référence : EKG.I. p.3

E parrez Sant-Tegoneg, tost d’al lec’h m’eo lakaet bremañ gar an hent-houarn, ez eus en un draonienn, pell dioc’h pep ti, ur chapel savet gant hon tud-kozh en enor da santez Berc’hed.

1877
Référence : EKG.I. p.157

Ar veleien a rae al le a oa anvet beleien "intru", abalamour mac’h en em lakaent da berson pe da gure e parrezioù, hep bezañ anvet gant ar gwir eskob. — E broioù all e vezent hanvet "asermantet".

1877
Référence : EKG.I. p.85-86

A-raok kuitaat bro Landreger e rankan kontañ deoc’h c’hoazh ar pezh a c’hoarvezas e bourk Plouared, neuze kerkoulz ha bremañ, unan eus ar gwellañ hag eus ar vrasañ parrezioù eus ar vro-se.

1877
Référence : EKG.I. p.62

Gourc’hemennet e oa dezho touiñ sentiñ ouc’h al lezennoù-se, rak, hiviziken, ar c’houarnamant hepken eo a dlee envel, e Frañs, an eskibien en eskoptioù kerkoulz hag ar bersoned er parrezioù.

1877
Référence : EKG.I. p.7-8

Kentañ parrez a gaver war an hent eo Plougouloum.

1877
Référence : EKG.I. p.242

Ne oufen ket lavaret deoc’h dre be hent e oa aet ; ar pezh a zo gwir, eo pell a-raok m’oa noz, oa en em gavet e Larred, neuze parrezig vihan, dianket war ar maez, hag hiriv chapel a barrez Porspoder.

1877
Référence : EKG.I. p.209-210

An aotrou Jañ-Mari Branelleg a yoa ginidig a barrez Gwiseni.

1878
Référence : EKG.II p.215

Ar barrez a-bezh a yoa en em zestumet en-dro d’ar vinorez kaezh, evit lavaret a-unan ganti ur bedenn war bez he mamm ha kemeret perzh en he glac’har.

1878
Référence : EKG.II p.171

Pa deuas an noz, ec’h ejomp d’o c’has d’an douar binniget, e bered Gwinevez-Lokrist, o farrez.

1878
Référence : EKG.II p.99

Plouneve[z]iz o devo joñj da votiñ ‘vit an daou-se, rak ober a reont kalz a vad er barrouz, hag ober a rafent muioc’h c’hoazh.

1898
Référence : KZVR Supplément à la Croix des Côtes-du-Nord du dimanche 30 janvier 1898, p.1

Warni ’ta, ha war [he] c’hreiz ; Iliz ar barroz. Disheñvel ouzh an ilizoù all ?…

1924
Référence : BILZ1 Niverenn 37, p.807 (Miz Genver 1924) ("ha war he c’hreiz" reizhet e Niv. 38, "ERRATA" p.845)

Leonard a oa, hag o paouez erruout er vro : ne anavee ket c’hoazh holl [d]ud e barroz.

1924
Référence : BILZ1 Niverenn 37, p.808 (Miz Genver 1924)

Bilzig a oa ginidik a Lokireg, ur barroz vihan a eskopti Treger.

1924
Référence : BILZ1 Niverenn 37, p.807 (Miz Genver 1924)

— Setu amañ, emezañ, sant Kireg, patron hon farroz !

1925
Référence : BILZ2 p.135

er penn all d'ar barrez

1931
Référence : VALL pg (à l'auter) bout (de la paroisse)

An Tad Jouan ha me a yae alies a-gevret da ensellout ouzh an dilerc’hioù kozh a oa stlabezet dre barrez Karnoet ; kestell, bezioù, chapelioù, ha dreist-holl dismantroù roman.

1944
Référence : EURW.1 p.210

— « Ho ! ho ! Job, dont a rit ? » Ha Job a stlape, kerkent, e forc’h, pe e falz, pe e falc’h ha dao ! da redek ar barrez.

1944
Référence : ATST p.26

Dimeziñ a ri, sevel a ri tiegezh, hag eürus e vi er barrez vihan-mañ.

1944
Référence : EURW.1 p.209

E kompagnunezh paotred ma c’hlas eus parrez Karnoet, e kemerjomp an tren e gar ar Peniti [...]

1944
Référence : EURW.1 p.191

Ouzhpenn, ne oant ket hep bezañ taolet pled pegen brav e oa gwiskamantoù o farrezioù e-kichen re ar c'hêrioù.

1944
Référence : EURW.1 p.144

[…] ha setu me pedet un deiz da vont da welout maer ar barroz, an aotrou Kloareg, e Montroulez war blasenn Viarmes.

1944
Référence : EURW.1 p.96

Ne oa ket kalz a baotredigoù e skol an aotrou Bouder, daoust da Garnoed da vezañ ur barroz vras, gant he 2.800 a drevidien.

1944
Référence : EURW.1 p20

Eñ a oa ganet e Keforc'h, parroz Skrignag ; hi nepell ac'hano, en Hellegoed, parroz Bolazeg.

1944
Référence : EURW.1 p7

Labourat a rae ivez ar « c'homite » da zerc'hel ar c'hatekiz brezhonek er parrozioù.

1944
Référence : EURW.1 p56

Daou gemener, Lom ha Fañch, an daou vreur ar C'hourtez, a laboure evit va ziegezh hag ivez an darn vuiañ eus paotred ar barrez.

1954
Référence : VAZA p.28

Gwechall, pa oan war va studi er skolaj, d’an naontek a viz Mae e tirede holl barrezioù ar c’horn-bro, ha ne gomzan ket eus un dornad saverien-o-fri e sell d’arvestiñ ouzh ar prosesion war lein ur c’hleuz en ur vandrouilhat gwestell hag avaloù-oranjez, met eus ar parrezioù a-bezh o kanañ ken ma findaone war lerc’h person ha kure, hag er penn-araok ar chasgeu, ar c’hroazioù lugernus gant kleier munut e-pign outo, un drapell a bep seurt liv o fraoñval a-us da bep bugel, hag evel-just ur bern bannieloù : darn, ar re skañv a-walc’h, douget gant plac’hed yaouank, ur gatiolenn war o fenn hag en gwenn-erc’h penn-da-benn, ha d’o heul un druilhad krennardezed, gwisket ganto dilhad o fask kentañ ; bannieloù all, seiz pe voulouz, gant gwragez Breuriezh ar Rozera, un toullad mat anezho hag ivez en gwenn, ha d’an diwezh ar bannieloù bras, kaeroc’h an eil eget egile, ha pounner, va Doue, pe bounneroc’h.

1954
Référence : VAZA p.52

Ar Sadorn d’an noz ha dreist-holl ar Sul goude ar gousperoù e tirede d’hor selaou – ha pemp pe c’hwec’h arvest a veze displeget bep tro ! – tud e-leizh eus ar parrezioù war-dro, ha zoken eus ar Roc’h.

1954
Référence : VAZA p.77

Kement a gas [sic, gaz] o devoa outañ ar sosialisted, an anarchisted hag ar re a fell dezho ober o ferson e pep parrez ma ne gavent ken anv mat d’ober dioutañ.

1954
Référence : VAZA p.182-183

O touiñ 'kreden, netra ken, / E oa d'am farrez 'vit he mad, / Mad ar gristenien 'm eus da ren ; / Nep abeg all n'em boa d'am grad.

1960
Référence : PETO p28

Marv an David, person touer parrez Gouezeg, bet diskaret e miz even eus ar bloaz 1795, eizh deiz pe war-dro a-raok dilestradeg Kiberen, gant un nebeud gwazed eus arme Kadoudal, en deus roet tro din da sevel an drama-mañ.

1960
Référence : PETO p.8

Er barrez, en anzav a rez, e kav bod ; / Betek-henn, e flatañ n'eo ket fellet dit.

1960
Référence : PETO p37

L'Office public de la langue bretonne