Plus d'options

Prononciation

Fréquence d'emploi : 

Attesté dans : 
NDBF
GBAHE

Mots parents :
0

Variantes historiques ou dialectales attestées : 
1
Afficher les variantes

Définition :  Masquer la définition

I. A. (db. an traoù a c'haller niveriñ) 1. (goude un anv unan pe ur rag. degaset gant ar gm. a. ; goude un anv hollek pe stroll degaset gant ar gm. a. hag ul lodenner) Adverb amresisaat a verk un niver bihan. Hag ober a rafe ur vad bennak evidomp ? Un daouzek vloaz bennak zo abaoe. Eno e kavimp un nebeud bennak anezho. Aze e oa un tamm keuneud glas bennak na oant ket bet devet. Un tammig bennak, un nebeudig bennak. 2. (goude un anv lies degaset gant ar gm. a.) Adverb amresisaat a verk un niver bihan. Un deizioù bennak. Ur geriennoù bennak. Un hiniennoù bennak. 3. Tr. rag. am. UNAN BENNAK, UR RE BENNAK : un nebeud (tud, loened h.a.). N'eus nemet unan bennak o deus klevet an trouz. Deuet e oa unan all bennak : un nebeud tud all. Ur re bennak all a brenin c'hoazh. 4. Tr. adv. UNAN BENNAK : troienn a verk un niver bihan. Unan bennak ouzhpenn emaint er gêriadenn-se bremañ. & Unanig bennak. B. 1. (db. ar c'hementadoù) Tost da. Chomet int teir eur(vezh) bennak eno. Un tregont bennak a gezeg zo war an dachenn. & Un tri-ugent vloaz den bennak, un tri-ugent vloaz bennak a zen eo hennezh. [1925] Un eizh deiz bennak goude, Bilzig, hanterankouaet gantañ digouez al Lev-Draezh, a oa en e vag vihan stag eus ur peul war kae Toull-ar-C’hirri. [1954] [...] en ur seniñ ur violoñs bihan-bihan, ur c'hoariell a ugent real bennak prenet gantañ e foar Dreger. [1954] N'am boa ket gwelet ar c'heneil-se abaoe un daou-ugent vloaz bennak hag a-greiz-holl e stagas da ganañ ur pennad eus e roll [.] 2. (goude un niv. peg. estreget unan) War-dro. (Un) dek devezh bennak. (Un) tregont bennak a dud. 3. (db. an eur) Pe war-dro. Un eur, div eur bennak eo bremañ. Neuze e oa kreisteiz, hanternoz bennak. II. 1. (goude un anv unan degaset gant ar gm. a. ; goude un anv hollek degaset gant ar gm. a. hag ul lodenner) Adverb a zamziskouez un den, ul loen h.a. En ur wezenn uhel bennak emañ an neizh pik. Gant un tamm danvez kozh bennak e c'halli goleiñ an daol. [1878] hag o intanvezed hag o bugale a vezo maget diwar-goust ar c’houarnamant ma n’o deus ket a vadoù eus a ur perzh-all bennak. 2. Tr. rag. am. UNAN BENNAK : hini pe hini. Unan bennak all. Unan klañv bennak. Unan bennak a verglet : un nebeud eus ar re zo merglet. & Ent strizh UNAN BENNAK : den pe zen. Gwelet em eus unan bennak o tont. Klevet em eus unan bennak o lavaret an dra-se. & Ur re bennak : un den. Ur re bennak eus ho kerent. Bet ez eus ur re bennak amañ. & Tr. rag. am. UN DRA BENNAK : tra pe dra. Un dra bennak a nevez : tra pe dra a nevez Un dra bennak a vat : tra pe dra a vat. Mar grafe un dra vat bennak c'hoazh ! & Un draig bennak. & Tr. rag. am. UN TAMM BENNAK : ur c'hementad bihan. Un tamm bennak a roin dit, ma'c'h eus c'hoant. 3. Tr. adv. UR WECH BENNAK, UN DRO BENNAK : gwech pe wech. & UN DEIZ BENNAK : deiz pe zeiz. Un deiz bennak e ouezor an dra-se. [1954] Un deiz bennak, diouzh ar beure, e c'houlennas digant he merc'h : « Arsa, Soaz, peseurt trouz a glevan ? [...] ». & Ur peur bennak : deiz pe zeiz. Ur peur bennak e teui da gompren. & Tr. adv. EN UN TU BENNAK : e lec'h pe lec'h. D'UN TU BENNAK : da lec'h pe lec'h. & Tr. adv. UN TAMM BENNAK : mui pe vui. Tennan a ra un tamm bennak d'e dad-kozh. III. (goude ur g. goul.) Adverb a verk un arvar er goulennoù. Pet eur bennak e c'hall bezañ bremañ ? Pegement bennak a c'hounez hennezh ? IV. (gant ur g. goul.) 1. Tr. rag. am. Piv bennak : ne vern piv. Piv bennak a yelo di a gavo ouzhpenn trawalc'h d'ober. & Petra bennak : daoust petra. Petra bennak a c'hallfe ober ne zeuy ket a-benn. 2. Tr. adv. Pelec'h bennak : daoust pelec'h. Pelec'h bennak e c'hall bezan e teuy buan en-dro. & Pegen ... bennak : daoust pegen. Pegen buan bennak e c'hall monte vo re ziwezhat. & Tr. adv. goul. Perak bennak : perak enta. Perak bennak eo aet kuit ? 3. Tr. stl. isur. Petra bennak ma : daoust ma. Petra bennak ma oa skuizh e talc'he da gerzhet. [1954] Ha chervad a veze graet ganti, - pa lavaran, petra bennak ne gemere ket kalz tra digant tud an ti, ugent real ar peurliesañ, ugent lur d' ar muiañ, met dastum a rae un tamm brav a werzh-butun [...]. EVEZH. : kemm. ebet e deroù bennak.

Exemples historiques : 
299
Masquer la liste des exemples

unan bennak

1499
Référence : LVBCA p35, 201 (aucun [= quelqu'un])

piv bennak

1499
Référence : LVBCA p35, 164 (quicunque)

deskripsion a furm un dra bennak

1499
Référence : LVBCA p14, 35, 55, 81, 195, 201 (description de la forme d-aucune chose [de quelque chose]

ul lec'h bennak

1499
Référence : LVBCA p35, 131, 200 (en aulcun lien)

un tu bennak

1499
Référence : LVBCA p35, 200, 201 (aulcune part)

pegement bennak

1499
Référence : LVBCA p35, 160 (combien non obstant)

ur feson bennak

1499
Référence : LVBCA p35, 77, 200 (aulcunement [= d'une certaine façon])

ur vent bennak

1499
Référence : LVBCA p35, 142, 200 (d-aulcun grant)

petra bennak

1499
Référence : LVBCA p35, 162 (quelque chose)

en ul lec'h bennak

1499
Référence : LVBCA p35, 70, 131, 200 (en aulcun lien)

un nebeud bennak

1499
Référence : LVBCA p35, 150, 201 (aulcun pou)

M. An Tad hag-eñ zo Doue ? D. Ya. M. Ar Mab hag-eñ zo Doue ? D. Ya. M. Ar Spered sant[el] hag-eñ zo Doue ? D. Ya. M. Hag I zo tri Doue ? D. Nann, rak pegement bennak c'hoazh e vent tri ferson, an tri ferson-se evit-se nend int nemet un Doue, hepmuiken.

1622
Référence : Do. p14

M. Peur e tleer e ober-eñ [sin ar groaz] ? D. Diouzh ar mintin pan saver, diouzh an noz pan aer da gousket, pan antreer en Iliz, goude kemeret dour benniget, pan komañser pediñ Doue, pan kemerer ar refeksion, e komañsamant hon euvroù, ha pan en em gaver en un dañjer bennak, aotramant seziet gant un aon pe ur spont.

1622
Référence : Do. p8

M. Hag evel-se zo [sic, eo] intentet a'r Sakramantoù arall ? M. Ya, rak piv bennak a resev nep sakramant o vezañ er pec'hed marvel, ekseptet ar sakramant a binijenn, a bec'h marvelamant.

1622
Référence : Do. p46

gwallaozañ ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg traiter (mal quelqu'vn)

tretiñ ervat ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg traiter (bien quelqu'vn)

sevel oc'h enep ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg susciter (a quelqu'vn accusateur)

en em lakaat e minic'hi pe e frankiz ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg (se mettre a la) sauue(-garde de quelqu'vn)

fizout en ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg (se) raporter (a quelqu'vn)

pegement bennak m'ho karan

1659
Référence : LDJM.1 pg quoy (que ie vous aime)

petra benac a lauar

1659
Référence : LDJM.1 pg quoy (qu'il dise)

petra bennak ve

1659
Référence : LDJM.1 pg quoy (qu'il en soit)

piv bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg quiconque

pegement bennak ma

1659
Référence : LDJM.1 pg combien (que)

peger gouiziek bennak e vent

1659
Référence : LDJM.1 pg quelques (sçauans qu'ils soient)

ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg quelqu'vn

piv bennak a gar Doue

1659
Référence : LDJM.1 pg celuy qui aime Dieu

un ael bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg quelque Ange

privañ ur re bennak eus a

1659
Référence : LDJM.1 pg priuer (quelqu'vn de)

teurel ur re en e c'hwen

1659
Référence : LDJM.1 pg teurl (vre en e c'huê)

miret ur re bennak eus

1659
Référence : LDJM.1 pg perseruer (quelqu'vn de)

kimiadañ ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg prendre (congé)

sachañ war ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg sacha (voar vrebenac)

en em glemm eus ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg (se) plaindre (de quelqu'vn)

ober spont da ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg (faire) peur

pegement bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg peguement (benac )

gloazañ ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg faire mal (a quelqu'vn)

en rentañ e trugarez ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg (se rendre a la) mercy (de quelqu'vn)

godisal ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg (se) moquer (de)

petra bennak a ve

1659
Référence : LDJM.1 pg neantmoius

mont a-raok ha miret na ve graet un dra

1659
Référence : LDJM.1 pg obuier (a ce que quelque chose)

prezeg ouzh ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg aboucher, parler (a quelqu'vn)

prezeget ouzh ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg parler (a quelqu'vn)

komps ouzh ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg aboucher, parler (a quelqu'vn)

parlant ouzh ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg parler (a quelqu'vn)

kammed ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg pas (de quelqu'vn)

kammejoù ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg pas (de quelqu'vn)

lakaat e spered ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg persuader (quelqu'vn)

ober aon da ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg (faire) peur

en em emellout pe soursiañ eus ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg (se) mesler (de quelqu'vn)

dimiziñ ur re bennak

1659
Référence : LDJM.1 pg marier (quelqu'vn)

[M.] Petra a dle ur gwir gristen da ober diouzh ar mintin pa sav ? D. Dleout a ra en em lakaat d'an daoulin devotamant e-kichen e wele dirak un imaj bennak, hag eno da gentañ rentañ grasoù da Zoue eus a gement tra en deus resevet digantañ.

1677
Référence : Do. p51

M. An Tad hag-eñ zo Doue ? D. Ya. M. Ar Mab hag-eñ zo Doue ? D. Ya. M. Ar Spered santel hag-eñ zo Doue ? D. Ya. M. Hag i zo tri doue ? D. Salokras : rak pegement bennak c'hoazh e vent tri ferson, an tri ferson-se evit-se ned int nemet un Doue hepmuiken.

1677
Référence : Do. p15

M. Ha tout de memes eo eus ar sacramanchoù all ? D. Ya, rak piv bennak a resev nep sakramant a binijenn, a bec'h marvelamant.

1677
Référence : Do. p47

roet esperañsoù ven da ur re bennak

1732
Référence : GReg pg haleine (Tenir quelqu'un en haleine, pp.)

en ul lec'h all bennak

1732
Référence : GReg pg ailleurs

en un tu bennak all

1732
Référence : GReg pg ailleurs

astenn e vuhez d'ur re bennak

1732
Référence : GReg pg (prolonger la vie) à (quelqu'un)

kridiñ ur re bennak

1732
Référence : GReg pg ajouter

mar hoc'h eus ur garantez bennak evidon

1732
Référence : GReg pg affection

na gariñ ket unan bennak

1732
Référence : GReg pg affectionné

neb en deus urzh ha galloud da ober aferioù evit ur re bennak

1732
Référence : GReg pg agent (commis pour faire les affaires de quelques uns)

prezeg fas ouzh fas ouzh ur re bennak

1732
Référence : GReg pg aboucher

resevidigezh en ur stad bennak

1732
Référence : GReg pg aggrégation

unan bennak

1732
Référence : GReg pg a

unan bennak

1732
Référence : GReg pg abatre

ur re bennak

1732
Référence : GReg pg abomination

unan bennak

1732
Référence : GReg pg aucun (quelqu'un)

ha bezañ ez eus unan bennak a lavare penaos

1732
Référence : GReg pg aucun (y a-t' il aucun qui dise que)

ha unan bennak a zo a lavarfe penaos

1732
Référence : GReg pg aucun (y a-t'il aucun qui dise que)

en un tu all bennak

1732
Référence : GReg pg autre-part (en quelqu'autre lieu)

en ul lec'h all bennak

1732
Référence : GReg pg autre-part (en quelqu'autre lieu)

brezelidi a ziavaez-bro, evit sikour ur Stad bennak

1732
Référence : GReg pg (des troupes) auxiliaire(s)

pegement bennak ma er c'haran

1732
Référence : GReg pg bien que (je l'aime)

lakaat da vervel e skourr oc'h ur brank bennak

1732
Référence : GReg pg brancher (pendre à un arbre un soldat, ou un vagabond)

leskiñ un ti bennak

1732
Référence : GReg pg brûler (quelque maison, y mettre le feu)

kemeret un dra bennak dre hap

1732
Référence : GReg pg (prendre) brusquement (quelque chose)

gaou pounner war-bouez ur re bennak

1732
Référence : GReg pg calomnie

en em blasañ en un tu bennak

1732
Référence : GReg pg camper (se placer hardiment en quelque lieu)

em fourrañ en ul lec'h bennak

1732
Référence : GReg pg camper (se placer hardiment en quelque lieu)

tennañ e kuzh war ur re bennak

1732
Référence : GReg pg canarder (quelqu'un)

tenniñ e kuzh àr unan bennak

1732
Référence : GReg pg canarder (quelqu'un)

ar vammenn eus a un dra bennak

1732
Référence : GReg pg capital

neb piv bennak

1732
Référence : GReg pg celui (ou, celle)

pep hini a gav graet mat e labour, peger fall bennak a vez

1732
Référence : GReg pg chacun (trouve bon son ouvrage, quelque mauvais qu'il soit)

reiñ karg da ur re da ober un dra

1732
Référence : GReg pg charger (une personne de faire quelque chose)

un hanter-kant bennak

1732
Référence : GReg pg cinquantaine

lakaat rentañ an enor hag ar respet a zo dleet da ur re bennak

1732
Référence : GReg pg clarifier (mettre en honneur & en éclat)

troc'hañ e deod da ur re bennak

1732
Référence : GReg pg clorre (la bouche à quelqu'un)

neb a bourvez d'ar benefisoù, d'ur benefis bennak

1732
Référence : GReg pg collateur

bet c'hoant d'en em veñjiñ eus a ur re bennak.

1732
Référence : GReg pg fiel (Avoir du fiel contre quelqu'un, pp.)

neb en deus urzh ha galloud da ober evit ur re bennak

1732
Référence : GReg pg agent (commis pour faire les affaires de quelques uns)

gouiet un dra bennak èl e bater

1732
Référence : GReg pg fond (Savoir une chose à fond, pp., Van.)

kemeret patrom diouc'h ur re bennak

1732
Référence : GReg pg former (se former sur quelqu'un.)

pegement bennak ma am bez bet ; ma ez pez bet ; ma az pez bet

1732
Référence : GReg pg avoir (encore que j'ai eu ; que tu aie eu)

pegement bennak ma en defe bet ; ma en devez bet

1732
Référence : GReg pg avoir (encore que j'ai eu ; que tu aie eu)

bezañ fournis eus a un dra bennak

1732
Référence : GReg pg fournir (Etre fourni de quelque chose.)

bet fournis eus a un dra bennak

1732
Référence : GReg pg fournir (Etre fourni de quelque chose, pp.)

kaout un dra bennak

1732
Référence : GReg pg fournir

fourrañ ur re en un afer bennak

1732
Référence : GReg pg fourrer (Fourrer, faire entrer, engager quelqu'un dans une affaire &c.)

plantañ ur re e-barzh un afer bennak

1732
Référence : GReg pg fourrer (Fourrer, faire entrer, engager quelqu'un dans une affaire &c.)

plantet ur re e-barzh un afer bennak

1732
Référence : GReg pg fourrer (Fourrer, faire entrer, engager quelqu'un dans une affaire &c, pp.)

em fourrañ en un tu bennak

1732
Référence : GReg pg fourrer (Se fourrer quelque part.)

em blantañ en ul lec'h bennak

1732
Référence : GReg pg fourrer (Se fourrer quelque part.)

skeiñ ur re bennak

1732
Référence : GReg pg frapper (Frapper quelqu'un.)

skoet ur re bennak

1732
Référence : GReg pg frapper (Frapper quelqu'un, pp.)

sachañ ha disachañ ur re bennak

1732
Référence : GReg pg fripperie (Se jetter sur la fripperie de quelqu'un le tirailler &c.)

sachet ha disachet ur re bennak

1732
Référence : GReg pg fripperie (Se jetter sur la fripperie de quelqu'un le tirailler &c., pp.)

ober un digemeret yen da ur re bennak

1732
Référence : GReg pg froid (Faire froid à quelqu'un, lui faire un accueil froid.)

graet un digemeret yen da ur re bennak

1732
Référence : GReg pg froid (Faire froid à quelqu'un, lui faire un accueil froid, pp.)

blesañ ur re bennak en tal

1732
Référence : GReg pg front (Blesser quelqu'un au front.)

bleset ur re bennak en tal

1732
Référence : GReg pg front (Blesser quelqu'un au front, pp.)

lakaat ur re bennak da dec'het

1732
Référence : GReg pg fuite (Mettre quelqu'un en fuite.)

lekeet ur re bennak da dec'het

1732
Référence : GReg pg fuite (Mettre quelqu'un en fuite, pp.)

koumanantañ gant ur re bennak

1732
Référence : GReg pg gage (Etre aux gages de quelqu'un en qualité de serviteur, ou de servante.)

reiñ un dra da viret da ur re bennak

1732
Référence : GReg pg garde (Donner quelque chose en garde à quelqu'un.)

lakaat un dra bennak e gward ur re

1732
Référence : GReg pg garde (Donner quelque chose en garde à quelqu'un.)

reiñ un dra da ziwall da ur re bennak

1732
Référence : GReg pg garde (Donner quelque chose en garde à quelqu'un.)

roet un dra da ziwall da ur re bennak

1732
Référence : GReg pg garde (Donner quelque chose en garde à quelqu'un, pp.)

David petra bennak n'edo nemed ur c'hrennbaotrig c'hoazh, ha memesamant ur c'hornandonig e-skoaz ar jeant Goliath, a zeuas couscoude a-benn da lazhañ gant un taol baltram, ar pikol - felpenn – lakepod bras-se.

1732
Référence : GReg pg geant (David, lorsqu'il n'étoit encore que d'une taille fort mediocre, & un nain en comparaison de Goliath, vint à bout de tuer ce geant, d'un coup de fronde.)

an istor eus a ouenn ur re bennak

1732
Référence : GReg pg généalogie (suite, & denombrement d'aieux)

an istor eus a lignez ur re bennak

1732
Référence : GReg pg généalogie (suite, & denombrement d'aieux)

ober ur jestr bennak

1732
Référence : GReg pg geste (Faire quelque geste.)

graet ur jestr bennak

1732
Référence : GReg pg geste (Faire quelque geste, pp.)

Debrit, mar kivit un dra bennak d'ho plaz !

1732
Référence : GReg pg goût (Mangez, si vous trouvez quelque chose à vôtre goût.)

Debrit, mar kivit un dra bennak d'ho c'hoant !

1732
Référence : GReg pg goût (Mangez, si vous trouvez quelque chose à vôtre goût.)

gounit ur re bennak

1732
Référence : GReg pg graces (Gagner les bonnes graces de quelqu'un.)

ober ul largentez bennak da ur re

1732
Référence : GReg pg gratifier

graet ul largentez bennak da ur re

1732
Référence : GReg pg gratifier (pp.)

aotren ur faver bennak da ur re

1732
Référence : GReg pg gratifier

aotreet ur faver bennak da ur re

1732
Référence : GReg pg gratifier (pp.)

graet antren un dra bennak

1732
Référence : GReg pg entrer (Faire entrer, pp.)

digemeret lent ur re bennak

1732
Référence : GReg pg gris (Faire grise mine à quelqu'un.)

chemel en ul lec'h bennak

1732
Référence : GReg pg habiter (faire sa demeure en un lieu)

chemet en ul lec'h bennak

1732
Référence : GReg pg habiter (faire sa demeure en un lieu, pp.)

ober e zemeurañs en ul lec'h bennak

1732
Référence : GReg pg habiter (faire sa demeure en un lieu)

graet e zemeurañs en ul lec'h bennak

1732
Référence : GReg pg habiter (faire sa demeure en un lieu, pp.)

kaout ur gasoni marvel ouzh ur re bennak

1732
Référence : GReg pg haine (Avoir une haine mortelle contre quelqu'un.)

kaout ur gasoni vras ouzh ur re bennak

1732
Référence : GReg pg haine (Avoir une haine mortelle contre quelqu'un.)

reiñ esperañsoù ven da ur re bennak

1732
Référence : GReg pg haleine (Tenir quelqu'un en haleine.)

mellet ha divellet ur re bennak

1732
Référence : GReg pg hercer (Hercer une personne, la balotter des uns aux autres, pp.)

pennkaoz eus a un herezi bennak

1732
Référence : GReg pg heresiarque

pennoùkaoz eus a un herezi bennak

1732
Référence : GReg pg heresiarque (p.)

em zougen heritour da ur re bennak

1732
Référence : GReg pg heritier (Se porter pour heritier de quelqu'un.)

pe eur bennak a ve

1732
Référence : GReg pg heure (A quelque heure que ce soit.)

Pe da eur bennak e teuac'h.

1732
Référence : GReg pg heure (A quelque heure que vous veniez.)

Pegement-bennak, petra-bennak, ma az peus e diservijet, ez rento na mui na maez servij deoc'h

1732
Référence : GReg pg combien (que vous l'aïez desobligé, il ne laissera pas de vous servir)

pegement bennak ma he c'haran

1732
Référence : GReg pg bien que (je l'aime)

piv bennak

1850
Référence : GON.II pg bennâk (Quiconque, qui que ce soit), piou(-bennâk).

Unan bennak

1850
Référence : GON.II p.28, livre premier, "quelqu'un, quelqu'une".

un hini bennak

1850
Référence : GON.II p.28 (quelqu'un, quelqu'une).

Ur re bennak

1850
Référence : GON.II p.28, livre premier, "quelques-uns, quelques-unes".

Unan bennak a zo en ho ti.

1850
Référence : GON.II p.83, livre second, "Il y a quelqu'un chez vous".

Pegement bennak ma oant daou, n'em boa ket a aon razo.

1850
Référence : GON.II p.94, livre second, (Encore qu’ils fussent deux, je ne les craignais pas).

Pegement bennak ma chom pell ac'hann, ez in d'e di.

1850
Référence : GON.II p.94 (Encore qu’il demeure loin d’ici, j’irai chez lui).

Likit evezh na vec'h gwelet gant unan bennak.

1850
Référence : GON.II p.92, livre second, « Prenez garde d’être vu par quelqu’un ».

Pegement bennak ma eo pinvidik, n'eo ket gwisket mat.

1850
Référence : GON.II p.93, livre second, « Encore qu'il soit riche, il n'est pas bien habillé ».

Pegement bennak ma klemmit, n'em eus ket a druez ouzhoc'h.

1850
Référence : GON.II p.93 (encore que vous vous plaigniez, je n'ai pas pitié de vous).

A-benn un devezh bennak goude-se

1850
Référence : GON.II p.90, livre second, (A quelques jours de là).

Un dra bennak [a]m bezo digantañ.

1850
Référence : GON.II p.91, livre second, « J’aurai quelque chose de lui ».

N’hoc’h eus-hu ket klevet unan bennak ?

1850
Référence : GON.II p.86 (N’avez-vous pas entendu quelqu’un ? )

petra bennak ma livirit kement-se

1850
Référence : GON.II pg pétrâ-bennâg (quoique vous disiez cela).

petra bennak

1850
Référence : GON.II pg pétrâ-bennâg (conj. quoique. bien que. encore que).

Mar hoc'h eus ezhomm eus a un dra bennak, livirit.

1850
Référence : GON.II pg ézomm (si vous avez besoin de quelque chose, dites).

Un dra bennak a zilaoskin gantañ.

1850
Référence : GON.II pg dileûskel (Je lui céderai quelque chose).

Un digarez bennak en deus [sic] bepred.

1850
Référence : GON.II pg digarez (Il a toujours quelque prétexte).

Roit un dra bennak d'ar plac'h.

1850
Référence : GON.II pg d'ar (Donnez quelque chose à la fille).

pegement bennak ma

1850
Référence : GON.II pg bennâk (Combien que, quoique).

un dra bennak

1850
Référence : GON.II pg bennâk (quelque chose).

Mont en arbenn da unan bennak.

1850
Référence : GON.II pg arbenn (Aller à la rencontre de quelqu'un ou aller à l'encontre de quelqu'un, c'est à dire, l'affronter).

Un daouzek vloaz bennak zo abaoe.

1850
Référence : GON.II pg bennâk (Il y a environ douze ans depuis).

Piv bennak / neb / neb piv bennak / kement hini a c'hoanta bevañ pell, hennezh a dle bezañ fur.

1850
Référence : GON.II p.76 (quiconque veut vivre longtemps doit être sage).

Roit din ur re bennak eus ho mederien, hag e roin deoc'h ur re bennak eus va c'houezerezed.

1850
Référence : GON.II p.76 (donnez-moi quelques-uns de vos moissonneurs, je vous donnerai quelques-unes de mes blanchicheuses).

Galvit unan bennak / un hini bennak eus ho merc'hed.

1850
Référence : GON.II p.76 (appelez quelqu'une de vos filles).

Unan bennak a zo aze.

1850
Référence : GON.II p.76, "Il y a quelqu'un là".

Peger fur bennak int.

1850
Référence : GON.II p.76, "Quelque sages qu'ils soient".

Pegement bennak a vadoù en deus.

1850
Référence : GON.II p.76 (quelque bien qu'il ait), pg pégémeñt-bennâg (Quelques biens qu'il ait).

Pegement bennak a wir [a]m boa.

1850
Référence : GON.II p.76, "Quelque droit que j'eusse".

Ur vaouez bennak am eus gwelet en e di.

1850
Référence : GON.II p.77 (J'ai vu quelque femme chez lui).

bennak

1850
Référence : GON.II pg bennâk

Pegement bennak a wir em boa.

1850
Référence : GON.II pg pégémeñt-bennâg (quelque droit que j'eusse).

bennak

1850
Référence : GON.II pg bennâk

Me a garfe gouzout pegement a zo dleet dezhañ.

1850
Référence : GON.II p.83 (Je voudrais savoir combien il lui faut).

peger bennak

1850
Référence : GON.II p.75

Pegement bennak ma her c'haran.

1850
Référence : GON.II pg pégémeñt-bennâg (bien que je l'aime).

Un deiz bennak e ouezot kement-se.

1850
Référence : GON.II p.77 (Quelque jour vous saurez cela).

Na savit ket em enep evit va lakaat da vont diouzhoc'h, ha d'ho kuitaat ; rak e pe lec'h bennak ma'z eot, ez in ivez, hag el lec'h ma [chomot], e chomin ivez.

1850
Référence : GON.II p.99 (Buez Ruth)

pegement bennak

1850
Référence : GON.II pg pégémeñt-bennâg (quoique. bien que. encore que), pg pétrâ-bennâg

Pegement bennak ma tleit din.

1850
Référence : GON.II pg pégémeñt-bennâg (quoique vous me deviez).

Pegement bennak a ezhommoù en deus, eo laouen bepred.

1850
Référence : GON.II p.77 (Quelques besoins qu'il ait, il est toujours gai).

Mervel a raimp holl un deiz bennak.

1850
Référence : GON.II p.79 (Nous mourrons tous un jour).

Piv bennak en em gann a-enep e vro, hennezh a zo un den digalon.

1850
Référence : GON.II p.76 (Quiconque se bat contre sa patrie est un lâche).

Pegement bennak a c'hlav a ray, ez in d'ho kwelout.

1850
Référence : GON.II p.77 (Quelque pluie qu'il fasse, j'irai vous voir).

Peger gouiziek bennak oc'h, e kavfet c'hoazh gouiziekoc'h evidoc'h.

1850
Référence : GON.II p.77 (Quelque savant que vous soyez, vous trouverez encore plus savant que vous).

Peger kaer bennak eo, n'eo ket kaeroc'h evit he c'hoar.

1850
Référence : GON.II p.77, "Quelque belle qu'elle soit, elle n'est pas plus belle que sa sœur".

Unan bennak a zo deuet amañ d'ho koulenn ; gwelet hoc'h eus eñ ?

1850
Référence : GON.II p.77

Kasit unan bennak eus ho mitizhien da di va breur.

1850
Référence : GON.II p.77

It da veuziñ ur re bennak eus ar c'hizhier-se.

1850
Référence : GON.II p.77 (allez noyer quelques-uns de ces chats-là).

Piv bennak a skoi gant ar c'hleze, hennezh a vezo skoet gant ar c'hleze.

1850
Référence : GON.II p.77

Piv bennak en deus anavezet ho tad, hennezh a lavaro penaos oc'h heñvel outañ.

1850
Référence : GON.II p.77

Ur vag bennak a welan ahont.

1850
Référence : GON.II p.75, (Je vois quelque bateau là-bas).

Roit un dra bennak din.

1850
Référence : GON.II p.75 (Donnez-moi quelque chose).

Kemerit un aval bennak.

1850
Référence : GON.II p.75 (Prenez quelques pommes).

Ur wezenn bennak am eus diskaret.

1850
Référence : GON.II p.75 (J'ai abattu quelques arbres).

Un dra bennak a zlean da'z tad.

1850
Référence : GON.II p.67

Roit un dra bennak d'an den-se.

1850
Référence : GON.II p.59, "Donnez quelque chose à cet homme-là".

Béz' éz eûz unan bennak en ho ti.

1850
Référence : GON.II p.83, livre second, "Il y a quelqu'un chez vous".

Bras e vez abaf o c'herent pa lakeont etre daouarn o bugale pere a gredont desket-mat, ur skrid, ul lizher-ferm, pe ur c'hontrad all bennak pehini o deus poan o lenn, dibaot a wech e c'hellont reiñ da gompren ar pezh a glasker goût diouto

1865
Référence : MBF.to p. V.

Ne oa ket kennebeut e zoare skrivañ hervez ar reizh, na zoken atav hevelep, o vezañ e skrive ur ger ur wech en un doare bennak, ha goude-se en un doare all.

1867
Référence : MGK Rakskrid VII

"Lennerien, emezañ, e kentskrid e vojennoù, va brezhoneg-me, ned eo ket brezhoneg naetaet a bep kemmeskadurezh eo; komz a ran evel ma ra an dud hep deskadurezh. C'hoant am bize bet da lakaat e-barzh va labour gerioù gwir vrezhoneg hepken, ha da deurel er-maez ar re c'hallek, pa oan evit kaout ur ger brezhoneg bennak gouest da zisplegañ mat ar pezh am boa em spered. Hogen ar vent hag ar rim a oa ret din sentiñ outo; ken a ris dre heg ar pezh na'm bize ket graet dre gaer. Kement-se a gavis kalet evelkent; setu penaos ez a hor brezhoneg ker da goll !"

1867
Référence : MGK Rakskrid VIII

« Ouzhpenn, penaos ur razh, zo ker paour ha ma 'z on, / A ve evit ober deoc'h-hu ur vad bennak ? »

1867
Référence : MGK p117

Setu amañ danevelloù kozh hag o tont a-bell : pevar mil bloaz bennak zo e oant o redek, seizh mil lev eus a Vreizh-Izel !

1867
Référence : MGK Rakskrid V

Pedet voe ganto da zebriñ, / Petra bennak n'oa fest ar maout.

1867
Référence : MGK p68

Lakit ho poan da labourat / Hag an aotrou Doue ho skoazio, / Petra bennak a c'hoarvezo.

1867
Référence : MGK p114

Petra bennak m'en doa troet Mojennoù Faedr hervez kiz e barrez, ne oant ket hervez kiz an dud desket-kaer

1867
Référence : MGK Rakskrid VII

Ma vije gwelet, dioc'h ar mintin, aet kuit e-pad an noz eus a Bempoull bag unan bennak eus ar re binvidik, kerkent e vije savet trouz ha klask dezhi.

1877
Référence : EKG.I. p.17

Chom a reas kuzhet e kraou Job Karo, e-pad ur c’hwec’h miz bennak.

1877
Référence : EKG.I. p.49

Pa lavare un dra bennak ne gleved gantañ nemet an daou c’her-mañ : Doue... Diaoul...

1877
Référence : EKG.I. p.61

Petra ’ta, va den mat, eme egile, un dra bennak a ziaes a c’hoari ganeoc’h, diouzh ar pezh a welan ? — Ya-da, ha nec’het-bras on zoken.

1877
Référence : EKG.I. p.91-92

Hag ar C’houil kregiñ en e benn-bazh. Mat a reas, rak an den gwenn a deu war-eeun war-zu ennañ ; chaokat a ra ur ger bennak, mes, pe oa hanterskornet gant ar riv, teod Loull ar Bouc’h, en e c’hinou, pe skiant ar C’houil a oa trec’het gant ar spont ; ar pezh a zo gwir eo hini anezho ne ouie petra a c’hoantae egile.

1877
Référence : EKG.I. p.132-133

A-raok e oa unanig bennak a-du gantañ, ha bremañ, hervez an holl, n'eo ket mat da deuler d’ar c’hi... Setu mignonaj an dud fall !

1877
Référence : EKG.I. p.147

Dont a rankan bremañ war va c’hiz, rak, evel am eus lavaret deoc’h, aet on un daou vloaz bennak a-raok, evit diskouez deoc’h en un taol, peger kriz tud a oa deuet en hor bro da heul ar republik.

1877
Référence : EKG.I. p.206

Ur guchenn ac’hanomp, me gred ‘oamp un daou-ugent bennak, a lakaas en hor penn bale war e lerc’h.

1877
Référence : EKG.I. p.289

A-raok mont er-maez eus an ti, ar c’habiten a zistroas ouc’h Anna ha Mari, en u[l] lavaret dezho : — Krenañ a dle war e dreid an neb piv bennak a zisent ouc’h ar Republik ; hag ar Republik a zifenn reiñ golo d’ar veleien pennoù-fall a ya enepti ha ne heuliont ket he lezenn.

1878
Référence : EKG.II p.181

Ar gwellañ eo ivez ’ta chom sioul, ken na vezo klevet ur c’heloù all bennak sklaeroc’h.

1878
Référence : EKG.II p.15

Destum a ris va benviajoù tennañ-tan, hag ur pennadig gouloù-koar, gant aon n’am bije ezhomm da welet sklaer un tu bennak, e-pad an noz.

1878
Référence : EKG.II p.21

Mes gwelet a reot bremaik eo mat an drougeur da un dra bennak.

1878
Référence : EKG.II p.50

Dont a reas em [f]enn e c’helljen kaout dre an iliz ur varrenn houarn pe un dra all bennak hag a sikourje ac’hanon da zivarc’hañ an or.

1878
Référence : EKG.II p.120

Hag hemañ, ar mec’hiog bihan-mañ, en deus graet e bask kentañ, dre guzh, bremañ [ez] eus un teir sizhun bennak, hag a zo fourret hep arvar, forzh diotachoù dezhañ en e benn.

1878
Référence : EKG.II p.157-158

Henhont a ya d’ar gêr hag a lavaro emaomp e Gwitalmeze, pe dre amañ, ha koueriaded Landunvez, ha martoloded Porspoder, a gavo dezho e c’hellint en em zestum dinec’h e-berr en un tu bennak ; an dra-mañ a zo un dra anat.

1878
Référence : EKG.II p.190

« Piv bennak a vezo bet kendrec’het da vezañ graet pe moullet labouroù pe skridoù hag a denn da zispartiañ kuzulerien ar vro, da lakaat adarre ur Roue, pe ur mestr-all bennak a-enep galloud ar bobl, a vezo lakaet etre daouarn barnerien ekstraordinal, ha lakaet d’ar marv. »

1878
Référence : EKG.II p.206-208

« Madoù ar re a vezo barnet d’ar marv a zo miret evit ar Republik, hag o intanvezed hag o bugale a vezo maget diwar-goust ar c’houarnamant ma n’o deus ket a vadoù eus a ur perzh-all bennak. »

1878
Référence : EKG.II p.208

Spouronet-holl, o ruziañ gant ar vezh, rannet he c’halon, e savas en he sav o klask un arm bennak.

1923
Référence : SKET p.103

U. B. unan bennak.

1923
Référence : SKET p.153, « Geriadur ar "Skelta Segobrani" (an daou levr kenta) Talvoudegez ar berraduriou »

An unanvet beleg-meur ha pevar-ugent, pa c’houlenned outañ diwar-benn an holl draoù-se, a zisklêrias ez oa an daou vrezelour Esus ha Kernunnos, hag o doa an doueed, gant karantez, kred ha kalonded ar plac’h he gouriz arem o teneraat anezho, mennet o c’has daveti bemnoz betek fin ar bed, dezhi da c’hallout tañva un diskuizh bennak.

1923
Référence : SKET p.116

Hepdale, du-mañ du-hont eus goueled ar mor e tiguzhas ur c’herreg bennak ma tarzhas outo an tonnoù oc’h eonenniñ, hag e voe tro enezennoù a c’hlazennas hag en em c’hourizas a skoselloù.

1923
Référence : SKET p.29

Peñse en devoa graet, en un tu bennak, war aodoù mor ar Su. Gwir ? gaou ? Den ne ouie.

1924
Référence : BILZ1 Niverenn 37, p.812 (Miz Genver 1924)

Lavaret ho pije penaos ar paotr a c’houzañve tristidigezh e vamm, eñ diagent ken seder, atav o sutellat, o kanañ, bremañ gant Mad[a]len ha Yannig, pluchet en ur c’hogn bennak, sioul, sioul, evel aon dezhañ pa wele e vamm ankeniet, an dour war he daoulagad.

1924
Référence : BILZ1 Niverenn 37, p.812 (Miz Genver 1924)

Al labour-bemdez ker kalet bennak hag e ve, stourmad pep deiz-goulou, ken divrud bennak hag e vefe d’it da welout, dinec’h, dilaosk, diheug ha diglemm o c’hasi da vat, sart, laouen, en ur c’hoarzhin.

1924
Référence : SKET.II p.31

Pa [veze] brav ? Ac’han ! pa [veze] brav ?… Salver Jezuz binniget ! Al laboused aet da nij, ankouaet gourc’hemennoù ar vamm, ankouaet he urzhoù ; an heol, an traezh, ar mor, ar bagoù, ar c’hoarioù ha me oar pegement a draoù all a entize, a heskine o c’hoant.

1924
Référence : BILZ1 Niverenn 38, p.843 (Miz C'hwevrer 1924)

Eno en em unane an darn vuiañ eus merc’hed ha gwragez ar bourk, ar re, da vihanañ, o devoa un ober bennak war ar stern.

1924
Référence : BILZ1 Niv. 41, p.943 (Mae 1924)

E pe lec’h ha gant piv bennak e vezi, ne vern e-mesk pe zarvoudoù bennak ez po da emellout, en em voaz da chom ez tu da-unan dalc’hmat, evel un enezenn e-kreiz ar c’hoummoù, evel ur menez en avel hag er c’houmoul.

1924
Référence : SKET.II p.31

Ma vije bet Yann e benn e-unan evit diskenn war Roc’h Ledan, moarvat Bilzig hag e zaou vartolod o dije bet klevet kanañ gwerz ar skouarnadoù, ha marteze un draig bennak all c’hoazh ouzhpenn.

1925
Référence : BILZ2 p.142

It da redek er c’hoad, ha dastumit din spouenn hag ur vleuñvennig bennak.

1925
Référence : BILZ2 p.118

Teir eur bennak e tlee bezañ d’ar c’houlz-se, sklaer al loar, sioul an noz ; kroz an taolioù-mor hepken a gleved war aod Lokireg ha war al Lev.

1925
Référence : BILZ2 p.123

Un eizh deiz bennak goude, Bilzig, hanterankouaet gantañ degouezh al Lev-Draezh, a oa en e vag vihan stag eus ur peul war kae Toull-ar-C’hirri.

1925
Référence : BILZ2 p.129

Ar marc’heg eta a [z]eue d’ar maner ur wech an amzer, ha bemdez d’ar bourk : un digarez bennak e kave atav evit dont da welet e vignon ar brigadier.

1925
Référence : BILZ2 p.154

pe zigarez bennak

1927
Référence : GERI.Ern pg bennak

ur re bennak

1927
Référence : GERI.Ern pg bennak

unan bennak

1927
Référence : GERI.Ern pg bennak

bennak

1927
Référence : GERI.Ern pg bennak

un dra benak

1927
Référence : GERI.Ern pg bennak

piv bennak

1927
Référence : GERI.Ern pg bennak

unan bennak

1931
Référence : VALL Rakskrid p XXVI

unan all bennak

1931
Référence : VALL (quelques) autre(s)

ur c'hant lur bennak

1931
Référence : VALL pg à peu près (cent francs)

dont davet ub

1931
Référence : VALL pg accoster

mont davet unan bennak

1931
Référence : VALL pg aborder (qqn)

un dro bennak e tivias an danvez

1931
Référence : VALL pg arriver (il arriva que la matière manqua)

petra bennak ma

1931
Référence : VALL pg bien (que)

fonnaat kaoz unan bennak

1931
Référence : VALL pg abonder (dans le sens de qqn)

Lotei n’eo ket anavezet, Lotei n’eo ket darempredet, ha, ma hoc’h eus c’hoant da vont di, ur wech bennak, taolit evezh mat gant aon da vont e-biou.

1944
Référence : ATST p.9

Evit kavout berroc’h an amzer, etre labourioù skrivañ er studi-noter, hag ar weladennoù d’am [arvalien] e marc’had Kallag, e vezen laosket gant ma c’herent da bediñ piv bennak a garen da zont da Garnoet.

1944
Référence : EURW.1 p.210

Ar gweladennoù armoù ha pakadoù pezh ha pezh, a oa d’ar Sadorn goude kreisteiz, ha rouez e oa ma ne veze ket dalc’het un drederenn ac’hanomp er c’hazarn da Sul, evit un draig dister bennak dizoloet gant an ofiser.

1944
Référence : EURW.1 p.196

Graet em eus anaoudegezh e Dinan gant an ao. Kenec'hdu en deus savet eno ur skol vrezhonek : heuliet e vez ingal e gentelioù gant un 40 bennak a zeskerien.

1944
Référence : ARVR Niv. 165

Me, petra bennak ma'z on disfizius ouzh an traoù dreistnatur pa n'o c'homprenan ket, a gred e c'hall burzhudoù c'hoarvezout gant an dud o deus feiz a-walc'h.

1944
Référence : EURW.1 p.77

E-barzh ma soñj a vugel em boa kazi truez outo hag e kave din e oant tud dic'hradet, tud kastizet evit ur pec'hed bennak peogwir an Aotrou Doue n'en doa roet dezho nemet ur yezh ha dimp-ni en doa roet div.

1944
Référence : EURW.1 p35

Dont a rae Mari Laorañs, ar gouezerez, ha Marianna al Lo, ar grampouezherez kamm : ar gwragez kozh-se a oa evidon mammennoù a ouiziegezh vreizhek, petra bennak ma oant amzesk-pok.

1944
Référence : EURW.1 p19

E studi ma zad e oa Sul-gouel-pemdez un dibun a dud -a bratikoù- o tont da glask kuzul war o aferioù luziet, pe da ober ur « merk » bennak.

1944
Référence : EURW.1 p18

« Ne c'houllan ket a-grenn, a respontas ma zad, petra 'm eus graet evit gounit anezhi [ar vedalenn] muioc'h eget unan bennak all ? »

1944
Référence : EURW.1 p12

Petra bennak ne oant ket a lignez noblañs, e oant a-holl-viskoazh tud en o frankiz.

1944
Référence : EURW.1 p8

A-benn ar fin, Job a lavaras : — « N’omp ket evit chom amañ evel daou azen ; ret eo deomp mont war-du ur penn bennak, d’al laez pe d’an traoñ, da labourat start… Soñjit! Lom… hanter-kant lur eo koustet deomp evit tri devezh, ha n’em eus ket c’hoant da reiñ hanter-kant lur all a-benn fin ar sizhun.

1944
Référence : ATST p.106

N’eus forzh ! Herri a zo beuzet, ha Mari a vezo marv, ha ne vezo test ebet evit lavarout : ul laer bennak a zo tremenet dre an ti.

1944
Référence : ATST p.77

Karet he dije gouzout e vije bet pe an Ankoù pe an Anaon, pe al loar en ur feson bennak.

1944
Référence : ATST p.53

« Moereb », eme Job, « mar santit droug en un tu bennak, Lom a yelo war-eeun da Gastellin da glask ar medisin, ha me a chomo amañ, ken kas ["kaz"] ho pefe ezhomm eus un dra bennak. »

1944
Référence : ATST p.41

It e peoc’h gant an hent-bras-se hep aon da vezañ gwintet er foz gant ur c’harr-dre-dan bennak !

1944
Référence : ATST p.10

- A wir galon vat ! Mont a rin, sur... Ha mar deu pompinenn Eva war va zro, - yaouank e oa ivez ar breur Alano ; c'hwezek vloaz bennak, - gant gras Doue, ha va botez-me e menez kêr-vrammoù hounnezh...

1949
Référence : SIZH p.62

Un tu bennak, du-se, eeun dirazañ e virvilh dour difonn ar stêr Ebro en he naoz meinek.

1949
Référence : SIZH p.39

- Ha ne c'hellfec'h ket kemer va flas, hiziv, en iliz. Va devezh diwezhañ eo. - Perak ? Dalc'het oc'h un tu bennak all ?

1949
Référence : SIZH p.63

Evel m'en dije douetet un dra bennak.

1949
Référence : SIZH p.40

Ac'hano ez arvested en he fezh kompezenn divent Miranda, gronnet klok en dremmwel, gant aradennadoù menezioù, nemet du-mañ du-hont, un ode bennak, evel war-du Burgos, « la carretera de Napoleon » (hent Napoleon) ha, tostoc'h aze, ar ganienn, a gase, dre dreuz ar pikernoù serzh, da gompezenn ar Rioja, taolead [sic, tolead] ar gwin penn.

1949
Référence : SIZH p.43

Daoust hag e oa anat war e dal ar c'hevrin a vleunie en e galon ? Pe ha gwelet e vije bet, diwar solier an ograoù, gant ur c'hloareg bennak ?...

1949
Référence : SIZH p.44

Enebiñ a rae, ouzhpenn, un « dra bennak » en e galon.

1949
Référence : SIZH p.58

- Ur glotenn zivalav, neuze, d'ur rimadell bennak, o chom da vouzhañ e beg ho pluenn ?...

1949
Référence : SIZH p.62

N'am boa ket gwelet ar c'heneil-se abaoe un daou-ugent vloaz bennak hag a-greiz-holl e stagas da ganañ ur pennad eus e roll : Teutatès veut du sang, /Gloire à notre dieu tout-puissant...

1954
Référence : VAZA p.26

Ne oa ket peurzifourket an daou lestr-reder e lenn Fort-de-France, kêrbenn an enezenn vras Martinika, ma lovee dija e[n]-dro dezho un hanter-kant bennak a vigi leun-kouch a verc’hed yaouank du pe duoc’h, met petra ’vern […].

1954
Référence : VAZA p.91

Met pep hini diouto a veze bremañ gant e labour, ha chom a raen du-hont va-unan a-hed un hanter devezh gant ul levr bennak dindan va c’hazel.

1954
Référence : VAZA p.115

Un deiz bennak, diouzh ar beure, e c'houlennas digant he merc'h : « Arsa, Soaz, peseurt trouz a glevan ? - Ataoe, ar c'hi, eme eben, ar c'hi o lonkañ un dakenn soubenn manet abaoe dec'h d'an noz. Aflik aflak, emezañ, aflik aflak, n'eo ket gwell [sic] druz, met mont a ra bepred d'an traoñ ! »

1954
Référence : VAZA p.13

« […] Ha soner oc’h war ar marc’had ? Neuze ’vat e vo ret deoc’h seniñ evidon un dro bennak ar Marseillaise e brezhoneg».

1954
Référence : VAZA p.84

Krediñ a rae dezhi, emichañs, e oa Gargantua un Tugdual bennak ganet e Breizh.

1954
Référence : VAZA p.75, notenn 1

Eus tu an douar e weler ur c'heoteg bennak ha koadoù teñval en adreñv dezho, ha, tamm-ha-tamm e pellaer adarre diouzh an aod.

1985
Référence : DGBD p23

Ar wech-mañ e fell deoc'h chom e-barzh ur wezenn a zo da vezañ diskaret gant ur penngaser bennaket.

2015
Référence : DISENT p97

Marteze on boas da welout korfoù-marv abaoe kement a vloavezhioù, met daou dra disheñvel eo korf-marv unan bennak hag a zo bet drouklazhet, diouzh un tu, ha, diouzh an tu all, peder retredadez etre tri bloaz ha tri-ugent ha dek ha pevar-ugent, hag o deus lakaet termen d'o buhez.

2015
Référence : EHPEA p13

Ma rankit parkañ ho karr-tan ur pennadig war al lec'h, grit van da c'hortoz unan bennak, o c'hoari an den a goll pasianted, en ur sellet alies ouzh hoc'h eurier pe en ur ober van da bellgomz zoken.

2015
Référence : DISENT p74

An dañjerioù a c'hallfe bezañ evit a sell ouzh surentez ar stourmerien, an dud a vo war al lec'h koulz hag an enebourien -n'eus ket anv da lakaat hini pe hini en arvar- abalamour da draoù lemm a vefe aze, d'an torosennadur digompez, da draoù zo a vefe gwall dener, d'ar fed e vefe prenester pe un islonk bennak nepell alese...

2015
Référence : DISENT p75

Ma varnan hervez e gorfadurezh e oa un tri-ugent vloaz den bennak.

2016
Référence : BARDF p. 209

Padal, ha petra bennak ma veze rouez ha distank ar re a c'helle lenn skridoù kozh an Helleniz e henc'hresianeg, e veze anavezet, gras d'an troidigezhioù e latin, ar pep brasañ eus oberennoù an amzervezh gresian-ha-roman.

2016
Référence : ILIAS p. 9

Sellet a reas Kathrine ouzh he fosteloù. Petra bennak ma oa bet tost pemzektez war an hent ne oa tost netra en he boest-mailoù.

2023
Référence : DREAM p. 102

Na pegen bihan e seblante ar gambr dezhi, kement tra a oa bihan, ar gwele, ar gador, an daol, a oa bet ruz d'ur poent bennak, a-raok ma vefe bet livet e glas-oabl ganti.

2023
Référence : DREAM p. 130

Note d'étude

Ar stumm bénaq testeniekaet e Greg., pennger Abatre, zo skrivet gant an dorn.

L'Office public de la langue bretonne

Réseaux sociaux