Plus d'options

Prononciation

Fréquence d'emploi : 

Attesté dans : 
NDBF
GBAHE

Variantes historiques ou dialectales attestées : 
1
Afficher les variantes

Formes fléchies : 
122
Afficher les formes fléchies

Définition :  Masquer la définition

I. V.k.e. 1. Dibunañ. 2. Lemel anv (ub.) diwar ur roll. Dirollañ martoloded. II. V.g. 1. Dibunañ. [1878] Deuet e oa an noz, debret e oa koan, edod e-kreiz ar pedennoù diouc’h an noz pa zirollas e Maner al Liorzhoù ur strollad soudarded dispac’herien. 2. (db. an traoù) Mont diroll. Dirollañ a ra an tonnoù ouzh an Arvor. Ar mor, an avel zo dirollet. 3. (db. an dud, al loened) Dispakañ e nerzh, e virvilh. An dud a oa dirollet. Dirollañ a ra al loened. & Ent krenn Stagañ, kregiñ trumm. Dirollañ a ra ar brezel, ar barr arnev. [1955] [E]r mare-se ne vane delienn ebet ouzh ar gwez, ha dirollañ a rae adarre reuziadoù gwallamzer, rev, glaveier a-bil, barroù grizilh hag a-wechoù zoken dourerc’h pa felle d’an aelez vinniget stagañ abred da zibluañ gwazi, hervez ma lavare va zad. III. (impl. dirak ur v. degaset gant an ar. da) DIROLLAÑ DA OBER UDB. : stagañ trumm gantañ. Dirollañ da c'hoarzhin, da ouelañ, da deuler gwad. [1944] Neuze Job a zirollas da c’hoarzhin, da c’hoarzhin kenañ, kenañ. [1954] Neuze e tirollas Ivonañ gozh da skrignal, met tevel a reas a-daol-trumm ; edo o paouez mervel en ur c'hoarzhin. DHS. diskordañ, distagañ, distignañ.

Exemples historiques : 
42
Masquer la liste des exemples

dirollañ

1659
Référence : LDJM.1 pg debaucher, defiler

dirollañ

1732
Référence : GReg pg deregler (agir contre l'ordre établi, contre la regle), derouler (étendre une chose qui est roulée), developper (en choses spirituelles)

dirolliñ

1732
Référence : GReg pg deregler (agir contre l'ordre établi, contre la regle)

dirollet

1732
Référence : GReg pg deregler (agir contre l'ordre établi, contre la regle), derouler (étendre une chose qui est roulée), developper (en choses spirituelles)

en em dirollañ

1732
Référence : GReg pg se debander (se deregler)

en em dirollet

1732
Référence : GReg pg se debander (se deregler)

dirollañ

1850
Référence : GON.II pg dirolla (Dérégler. Débaucher. - Démoraliser. HV. Se débaucher. Mener une vie déréglée. De plus, dérouler, étendre ce qui était roulé. Défiler, ôter le fil. Se défiler), disneûdi

dirollet

1850
Référence : GON.II pg dirolla (Dérégler. Débaucher. - Démoraliser. HV. Se débaucher. Mener une vie déréglée. De plus, dérouler, étendre ce qui était roulé. Défiler, ôter le fil. Se défiler. Part.)

Ne'm eus ket gellet e zirollañ.

1850
Référence : GON.II.HV pg dirolla (Je n'ai pas pu le dérouler).

Dirollañ a ra an dud yaouank.

1850
Référence : GON.II.HV pg dirolla (Il débauche les jeunes gens).

Dirollañ a ra pell zo.

1850
Référence : GON.II pg dirolla (Il y a longtemps qu'il mène une vie déréglée).

En ur gêr ne anvin, zo pell diouzh ar vro-mañ, ur gêr a oa enni leun a dud pennoù skañv; ur marvailher brudet, eus ar re ouiziekañ; o welet edo 'n droug a lamm o tirollañ; hag e teuje a-benn da gas ar vro da goll a yeas war leurgêr evit prezeg d'an holl

1867
Référence : MGK p1

Ur c'hleñved didruez hag a skign dre'r bed-holl Ar spont hag ar marv, pa deu d'en em ziroll, Kleñved aes da bakañ, taolet eus an eñvoù, Da skarzhañ pizh an douar eus e holl dorfejoù, Ar vosenn hec'h anv, a stlape en ifern Loened a-vagadoù kaset ganti d'ar bern.

1867
Référence : MGK p23

Pa glevas ar manac’h yaouank ar pezh a yoa c’hoarvezet gant e genvreudeur, e tirollas da ouelañ, hag, e-pad an noz hed-a-hed, ne ehanas da bediñ Doue evito.

1877
Référence : EKG.I. p.48

Hag an holl a zirollas da c’hoarzhin o klevet komzoù ker kriz ha ken digalon.

1877
Référence : EKG.I. p.193

Ker buan, evel pa vije bet Doue e-unan o lavaret dezhañ e lavare gevier, e tirollas un tarzh kurun ker gwazh, ma kouezhas, gant ar stroñs, tri pe bevar maen diwar beg pignon an iliz a yoa dirazo, hanter ziskaret.

1877
Référence : EKG.I. p.58

Deuet e oa an noz, debret e oa koan, edod e-kreiz ar pedennoù diouc’h an noz pa zirollas e Maner al Liorzhoù ur strollad soudarded dispac’herien.

1878
Référence : EKG.II p.82

Hag an holl diroll da c’hoarzhin.

1878
Référence : EKG.II p.282

diroll da leñvañ

1909
Référence : BROU p. 226 (éclater de pleurer)

diroll da c'hoarzhin

1909
Référence : BROU p. 226 (éclater de rire)

O welout o c’hoar o tont tre en ti, e savjont en o c’hoazez hag e tirolljont da skuilhañ daeroù puilh. « Oh ! emezo o-div, n’oamp ken en gortoz d’az kwelout mui ! »

1923
Référence : SKET p.107

Neuze, e tirollas da ouelañ en ur weañ he daouarn, hag e vennas dont war he c’hiz, ha herzel he bugale da vont war-raok.

1923
Référence : SKET p.79

Ur c’hoarzhadeg c’hoapaus gant ar merc’hed yaouank a zirollas a-dreñv dezhañ ; e c’hervel a rejont ; eñ, avat, pell diouzh o selaou, ne rede nemet buanoc’h a-se.

1924
Référence : SKET.II p.34-35

Hag holl o tirollañ da c’hoarzhin goap ha d’ober al lu gant ar paotr yaouank. Hemañ a voe gwall anwazet.

1924
Référence : SKET.II p.36

dirollañ war

1931
Référence : VALL pg assaillir (au moral)

Ankounac'haat a ra al lonker e brederioù hag e zleadoù hag e c'hell bezañ gwelet o tiroll da c'hoarzhin pe, er c'hontrol, oc'h en em reiñ d'ar gounnar.

1943
Référence : TOAA p2

Neuze Job a zirollas da c’hoarzhin, da c’hoarzhin kenañ, kenañ. Ne oa ket evit komz, kemend-all e c’hoarzhe.

1944
Référence : ATST p.14

Ar paotr kozh a zirollas da c'hoarzhin.

1944
Référence : EURW.1 p38

N’emañ ket en e aes. N’oar ket petra a c’hoarvez gantañ. Ur pouez a zo war e galon. Sec’h eo e staoñ ha lammat a ra ar gwad en e benn. Santout a ra en e izili nerzhoù, biskoazh ken kivioul, o tirollañ.

1949
Référence : SIZH p.39

Ar breur Arturo a voe darbet dezhañ dirollañ da c'hoarzhin. Hillig en doa gant ar gaoz.

1949
Référence : SIZH p.50

Dirollañ a reas da c’hoarzhin, daoust ha ne oa ket stad ennañ : « Gout’ouien, emezañ, ha lavaret am boa d’an hini-gozh n’ajes ket… [...]».

1954
Référence : VAZA p.65

Neuze e tirollas Ivonañ gozh da skrignal, met tevel a reas a-daol-trumm ; edo o paouez mervel en ur c'hoarzhin.

1954
Référence : VAZA p.13

Dirollañ a rae neuze an arvestourien da skrignal ha mont a raen kerkent all en gouez, rak roll ebet n'am boa miret evidon, a-walc'h e oa din reizhañ ha ren pep tra.

1954
Référence : VAZA p.24-25

« Alo ’ta, » eme zanvez va gwreg en ur zirollañ da c’hoarzhin », emaout o kemer pig evit bran.

1955
Référence : VBRU p.50

N’am hoa [sic, boa] ket peurziskleriet va mennad – va Doue, hanter zoken ne oan ken ! – pa zirollas Soaz Sapeur da zifronkañ.

1955
Référence : VBRU p.5

Kant parrez, kant iliz, evel ’ouzoc’h, ha da bep bro he giz ; e Rusia e veze kaset ar skolidi d’ar gêr adalek an deizioù kentañ miz Mae, met an ehan-studi ne bade nemet betek Hantereost d’an hirañ ; er mare-se ne vane delienn ebet ouzh ar gwez, ha dirollañ a rae adarre reuziadoù gwallamzer, rev, glaveier a-bil, barroù-grizilh hag a-wechoù zoken dourerc’h pa felle d’an aelez vinniget stagañ abred da zibluañ gwazi, hervez ma lavare va zad.

1955
Référence : VBRU p.59-60

Anezho 'm eus klevet anv : / Meneg ' rit eus ar Chouanted / ' Zo dirollet, par d'al lanv, / D'ober disuj o ziranted.

1960
Référence : PETO p58

War-dro peder eur, pa zirollas ar barr-arne, edont gant o labour.

1985
Référence : DGBD p135

Nann, kendelc'her a raed war an ton bras da zistilhañ ar c'homzoù c'hwezigell-se, ken anat ne oa netra enno nemet avel, ma tirolljomp da c'hoarzhin.

1985
Référence : DGBD p140

War-dro ar bloavezh 1910 hepken e voe kavet, en Alamagn, an tu da heskennat ar gwez, n'eo ket mui a-hed, evel ma reer evit kaout plenken, met a-dro, evel ma tiroller ur pezhiad lien.

1985
Référence : DGBD p178

A-daol-trumm e tiroll da ouelañ.

2015
Référence : EHPEA p66

A-greiz-holl e krog an daou lizher da zirollañ war ar skramm.

2015
Référence : EHPEA p148

L'Office public de la langue bretonne