Dezverkoù all

Distagadur

Stankter implij : 

Adstummoù istorel pe rannyezhel testeniekaet : 
1
Diskwel an adstummoù

Stummoù pleget : 
14
Diskwel ar stummoù pleget

Termenadur :  Kuzhat an termenadur

I. (db. an dud ha loened zo) 1. San ma red ha ma tered ar gwad etre ar galon ha rannoù ar c'horf. Redek a ra ar gwad hed-da-hed ar gwazhied. Gwazhied-kas : ma red ar gwad eus ar galon da rannoù ar c'horf. Gwazhied-degas : ma red ar gwad d'ar galon. & Trl. skeud. Kaout gwad en e wazhied : kaout imor. Na vezañ a wad en e wazhied : bezañ dinerzh. Bezañ ar gwad o virviñ en e wazhied : bezañ taer, prim. Bezañ sklaset e wad en e wazhied : bezañ fromet, spontet. & Trl. PEMDEZ Na redek gwad irvin, gwad panez en e wazhied : na vezañ digalon. Dezho da ziskouez n'eo ket gwad irvin a red en o gwazhied ha d'en em sevel. 2. Ent strizh; KORF. (e furm unan pe e furm lies an unanderenn) Sanioù ma red ar gwad d'ar galon. Gwazhienn don ar vorzhed. Gwazhienn al lounezh. Gwazhiennoù an empenn. DHS. talmerenn. II. Dre heveleb. (db. ar plant) San a dremen ar sap drezi. Gwazhied ar gwez. III. Rannyezh. Bandennad pesked-red. Mont da heul ar wazhienn. IV. S.o. gwazhenn (2, 3, 4).

Skouerioù istorel : 
56
Kuzhat roll ar skouerioù

diverradurezh ar gwazhied

1659
Daveenn : LDJM.1 pg contraction (de nerfs)

deveradurezh ar gwezhi

1659
Daveenn : LDJM.1 pg contraction (de nerfs)

gwazhied

1659
Daveenn : LDJM.1 pg veine

gwazhi

1659
Daveenn : LDJM.1 pg veine

gwazhienn

1659
Daveenn : LDJM.1 pg veine

gwazhioù

1699
Daveenn : Har. pg gwazhienn (les nerfs ; et les veines)

gwazhienn

1699
Daveenn : Har. pg gwazhienn (les nerfs ; les veines, sing.)

gwazhienn arc'hant

1732
Daveenn : GReg pg (veine d') argent

foulet ur wazhienn

1732
Daveenn : GReg pg fouler (Fouler un nerf, pp.)

foulañ ur wazhienn

1732
Daveenn : GReg pg fouler (Fouler un nerf.)

gwad aet a-dreuz d'ar gwazhied

1732
Daveenn : GReg pg extravasé (sang sorti des arteres, & des veines, qui se corrompt, & et se tourne en apostume)

treiñ ur wazhienn

1732
Daveenn : GReg pg entorse (detorse)

gwazhied bras

1732
Daveenn : GReg pg artère

gwazhienn vras

1732
Daveenn : GReg pg artère

kas gwazhienn ar meud

1732
Daveenn : GReg pg batement (de pouls)

kas er gwazhied

1732
Daveenn : GReg pg batement (de pouls)

birviñ a ra e c'hwad en e wazhied

1732
Daveenn : GReg pg bouillir (le sang lui boût dans les veines)

birviñ a ra e wad en e wazhied

1732
Daveenn : GReg pg bouillir (le sang lui boût dans les veines)

gwazhienn vor

1732
Daveenn : GReg pg bras (de mer)

gwazhiennoù vor

1732
Daveenn : GReg pg bras (de mer)

troadur ar gwad e-barzh ar gwazhied

1732
Daveenn : GReg pg circulation (mouvement du sang)

pa ne da ha ne zeu mui ar gwad dre ar gwazhied, ez eo paket un den

1732
Daveenn : GReg pg circuler (quand le sang ne circule plus, c'en est fais de la vie d'un homme)

pa ne dro ha ne zistro mui ar gwad e korf un den, emañ ar marv gantañ

1732
Daveenn : GReg pg circuler (quand le sang ne circule plus, c'en est fais de la vie d'un homme)

pa ne red ha ne zired mui ar gwad e korf un den, emañ rentet er mouch

1732
Daveenn : GReg pg circuler (quand le sang ne circule plus, c'en est fais de la vie d'un homme)

pa ne red ha ne zired mui ar gwad e korf un den, emañ ar marv gantañ

1732
Daveenn : GReg pg circuler (quand le sang ne circule plus, c'en est fais de la vie d'un homme)

pa ne dro ha ne zistro mui ar gwad, emañ rentet er mouch

1732
Daveenn : GReg pg circuler (quand le sang ne circule plus, c'en est fais de la vie d'un homme)

diverradur ar gwazhied

1732
Daveenn : GReg pg contraction (de nerfs), convulsion (rentrement des nerfs du corps, & des muscles qui y sont attachés)

diverradurezh ar gwazied

1732
Daveenn : GReg pg convulsion (rentrement des nerfs du corps, & des muscles qui y sont attachés)

diverradur ar gwazied

1732
Daveenn : GReg pg convulsion (rentrement des nerfs du corps, & des muscles qui y sont attachés)

gwazhienn droet

1732
Daveenn : GReg pg entorse (detorse)

gwazied troet

1732
Daveenn : GReg pg entorse (detorse)

gwazhienn

1850
Daveenn : GON.II pg gwaz, gwazien (Veine, Vaisseau qui contient le sang du corps de l'animal. On l'emploie aussi pour nerf), gwéc'hien

gwazhiennoù

1850
Daveenn : GON.II pg gwaz, gwazien (Veine, Vaisseau qui contient le sang du corps de l'animal. On l'emploie aussi pour nerf. Pl.)

gwazhied

1850
Daveenn : GON.II pg gwazien (Veine, Vaisseau qui contient le sang du corps de l'animal. On l'emploie aussi pour nerf. Pl.)

Ret eo digeriñ ur wazhienn dezhañ.

1850
Daveenn : GON.II pg gwazien (Il faut lui ouvrir une veine).

Skornañ a ra va gwad em gwazhied.

1850
Daveenn : GON.II pg gwazien (Le sang me glace dans les veines).

gwazhienn

1850
Daveenn : GON.II pg gwazien, gwéc'hien (Veine, Vaisseau qui contient le sang du corps de l'animal. On l'emploie aussi pour nerf. En Vannes).

gwazhied

1850
Daveenn : GON.II pg gwazien (Veine, Vaisseau qui contient le sang du corps de l'animal. On l'emploie aussi pour nerf. Pl. En Vannes).

Ma ve bet o seulioù / Harp oc'h seul an Ankoù, / Ma ve bet gant ar c'hlaz o gwazhied holl sonnet, / Oc'h holl draoù ar bed-mañ o daoulagad prennet, / Stanket-holl o divskouarn da selaou er bed all, / M'o defe bet klevet o c'halon o strakal / Gant diframm ar marv yen o labourat o c'hig, / Neuze, war ar bed-mañ ne vent ket reuzeudik.

1867
Daveenn : MGK p66-67

"Ned oc'h ket diwar ouenn ho tud-kozh zo marv; ar-re-se kalonek ne vezent diwezhat, da herzel ouzh pep droug ha da ober pep mad; marv int pell a zo, hag e-kreiz o bezioù, ouzh ho kwelet diskiant, poultrenn o relegoù, o eskern o stekiñ dindanoc'h a lavar; ez oc'h tud digalon, tud dall ha tud bouzar. Evel ur reverzhi, droug ar bed o sevel a ya en ho kwazied, ho laka da vervel; ur mergl milliget eo, ur c'hleñved dishegar, savet da gontammiñ pep mad zo war an douar; genel a ra bosenn ha kernez tro-war-dro; ouzh he heul kasoni e pep lec'h, e pep bro, a laka dre ar bed brezel ha lazherezh. Ama, a-barzh nemeur, e vo bec'h hag enkrez : ha penaos ne ve ket ? Pep droug a zo meulet; hiriv an den fallakr zo ar gwellañ deuet. An nebeudig re vat, flastret gant ar re fall, a rank mont da guzhet evit en em ziwall."

1867
Daveenn : MGK p.2

Ar c’homzoù-se a lakeas ar gwad da virviñ en hor gwazhied ; e-lec’h treiñ kein e teujomp d’ar red war ar soudarded.

1877
Daveenn : EKG.I. p.282

Hogen, e gwazhied glas Derkeia e rede, peurzigemmesk, kuit a bep saotr, gwad ur ouenn uhel ha kadarn ha doueel

1923
Daveenn : SKET p.105

Diouganoù a zo diwar-benn da zaou vugel, dezho en o gwazhied gwad ramzed an Noz.

1923
Daveenn : SKET p.37

Ar werennad kentañ a domme dezhe o c’halon, a sklaerae mammenn o lagad ; siwazh ! an eilvet a lakae an tan da ruilhañ a-dreuz dre o gwazhied, en o empenn an alter da verviñ.

1924
Daveenn : BILZ1 Niv. 47, p.1122 (Miz Du 1924).

talm ar gwazhied

1931
Daveenn : VALL pg battement

kas ar gwazhied

1931
Daveenn : VALL pg battement

talmad ar gwazhied

1931
Daveenn : VALL pg battement

[E]no ivez e santen muioc'h ar gwad breizhat o redek em gwazhioù, gant ar brezhoneg war diweuz an holl.

1944
Daveenn : EURW.1 p.157

Hugunoded e oa e hendadoù ; aet da chom da Iwerzhon, o doa skoulmet priedelezhoù gant merc'hed eus ar vro ; gwad gouezel a vere ur bannac'h anezhañ en e wazhied.

1944
Daveenn : EURW.1 p68

- Azezit em c'hichen emezi. Mouezh an eostig-noz ; un isvouezh gourlañchenn, klouar ha sev. Hag o tont eus he c'horf, ur wrez kevrinus, a'n em sile en e wazhied-eñ.

1949
Daveenn : SIZH p.42

Lakaat a reas Palmira he dorn war vrec'h kleiz he divizour. Ur c'hlaouenn vev. Trumm, e krogas an tan-gwall e gwazhied ar paotr.

1949
Daveenn : SIZH p.59

C’hoant bras hon divije bet da chom kalz pelloc’h c’hoazh e Fort-de-France, dreist-holl neb en devoa kavet ur wreg diouzh e c’hrad, ur wreg ma ’z oa dimezet ganti, evel ma lavarer, e penn ar bern plouz, un Doudou du pe vrizhwenn hag a rae evit he faotr kement tra en he galloud evit ur bennozh Doue : kannañ e gouez (1), aozañ e voued sasunet gant pebr ruz, jinjebr, avaloù-pebr ha me oar peseurt temz an diaoul (kement ha ken bihan ma veze dalc’hmat gwad ar paour kaezh o virviñ en e wazhied) hag evel[-]just deiz ha noz e tizkoueze d’he gwaz pegen start e oa karet ganti.

1954
Daveenn : VAZA p.93

Ma ! kavet e voe neuze dezhañ ur "phlébite musculaire" (koeñv gwazhied er c'higennoù) ha n'he doa houmañ netra d'ober gant ar pikadennoù emetin !

1985
Daveenn : DGBD p80

Plijadur en deveze o valeata er palier taolennoù yen ha hirisus a oa en e gengiz ha sellout ouzh poltredoù diseurt ar re a rede o gwad en e wazhied-eñ.

2015
Daveenn : POLDG p. 225

Gouzout a raimp gant ar c'helanskejañ met o vezañ ma ne'm eus kavet gloaz ebet gant ur boled na troc'h ebet en o gwazhied, ne chom nemet ar c'hontamm.

2015
Daveenn : EHPEA p12

Sur a-walc'h e rede gwad sami en e wazhiennoù.

2023
Daveenn : DREAM p.34

Notennoù studi

Lenn a reer e GON.II e vez graet aliesoc'h gant ar stumm lies "gwazhied" eget gant ar stumm lies "gwazhiennoù".

Ofis publik ar brezhoneg

Rouedadoù sokial