Ofis Publik ar Brezhoneg
miret
Vertuzioù an Agnus Dei. / Ez chas brun an c'hurunoù [ec'h argas strak ar gurun], / Ez efas naet ar pec'hedoù, / Ez vir ouzh an tan pep manier, / Skaf ha lestr a cheñch [a sach] a zañjer, / Ez vir [e] pep tu ouzh marv subit, / Droukspered kre a chas kuit, / Ez spont sklaer an adverserien, / Ez rent soulas d'an wreg vrazez, / O tont da c'henel en gwel spes, / Ez ro grasoù, ez vir ouzh [drouk]chañs, / Pa en zouger gant reverañs. / A vent, nepred, na doutet pas, / ken din eo an bihan hag an braz.
M. Livirit Gourc'hemennoù an Iliz. / D. 1. Klevet d'an Sulioù ha'n Gouelioù din / Oferenn sklaer hag anterin. / An gouelioù dit gourc'hemennet, / Sell n'o zerri ha mir-i naet. 3. Un wezh an bloaz, ma na rez ken, / Kofes da faotoù en laouen. / 4. Da Bask, kemer Salver an bed hep remors a vec'h na pec'hed. 5. An daouzek dizioù, vijiloù an sent, sell n'o zerri ha mir-i kent, / Ha'n C'horaiz, ma n'en gwrez kent, / Pan vizi un bloaz warn-ugent. 6. Da Wener gant si ne zibri / Kig, na da Sadorn ne ri mui.
miret
miret
miret
miret ouc'h
miret e feiz
miret ne
miret e feiz
miret
miret ar chatal
miret
mirout
en em virout
A-barzh nebeut, eus al lec’h ma sone an taolioù-se, e weled o sevel eus a-rez ar mor betek tregont pe daou-ugent troatad en aer, ur c’houlaouenn vras, pe evit lavaret gwell, ur voul-dan, hag a lugerne en ur dreiñ hag en ur zistreiñ, a bep tu, a-gleiz hag a-zehou, atav war-zu an douar, evel pe dije c’hoant da furchañ kement toull kuzh a oa er c’herreg a vir ouc’h ar mor don da zont war an douar bras.
N’oa ket un hantereur abaoe m’edo ar soudarded e Plougouloum, ha dija ouc’hpenn mil den, etre gwazed ha merc’hed, a zo en-dro d’an iliz ha d’ar presbital ; holl int deuet evit miret nad aio o ferson gant ar soudarded ; rok int, hag a-barzh nebeut, ma ne ziwaller, an taolioù bazh hag an tennoù fuzuilh marteze, a ya da vont en-dro.
N’hor boe ket a geuz, rak Canclaux en doa lezet unan eus e girri da ober pont e Kergidu ; e-feson, n’en doa ket bet a amzer d’her c’has gantañ. Ni a yeas dreistañ en tu all, ha goude-se a grogas en e limonoù hag hen stlapas er ganol, evit miret ouc’h Canclaux da zont dre an hent bras ma teuje c’hoant dezhañ da zont war hor lerc’h.
Yannig, nemedec’h na glemmet / Mar oc’h er giz-se gwallc’hraet : / Brasañ torfed, ‘me hon zado[ù], / Laerezh arc’hant en ilizo[ù] ; / D’ar Sent, koulz ha dimp, na dere / E vo graet foar gant o danve[z]. / ‘N [a]otro[u] sant Pêr, ‘vit an dro-mañ, / Na vo ket re rust, a gredan, / Nemet miret don ‘n ho spered / Ar gentel ‘zo bet de[o]c’h roet. /
Doue ra viro !
Ha dezho kaout da vevañs kig-gouez, frouezh ha mel nemetken, ha dour hepken da evadur, ne viras ket kement-se outo a vezañ bras, ha kaer, ha kreñv ; nag a welout, digoumoul o hoal-vat ha difazi o yec’hed, heol un hañv ha pevar-ugent o c’houlaouiñ ar c’hoadoù hag erc’h ur goañv ha pevar-ugent o sammañ an douar hag ar barroù-gwez.
en em virout a vont
en em virout da vont
mirout
Tu ar C'hornog, avat, a oa diaesoc'h mont ennañ, en deus gellet mirout ar yezh skosek, kar-nes d'an iwerzhoneg, ha kar pell a-walc'h d'ar brezhoneg, komzet gant 3% hepken eus ar Skosed e 1930, met gant 34 da 55% eus an dud a zo o chom e pemp pastell-vro (kontelezhioù) ar Gwalarn.
E zilhad soudard a voe lezet gantañ da vont kuit ; pa oan bugel am eus soñj bezañ kavet brav an doupenn reun ruz a oa war e chako lêr, hag ar fourajerennoù ruz kordennet, gant brochennoù kouevr a veze a-istribilh ouzh ar skoaz, hag ar c'hleze meur gant e zornell kouevr, a oa e-pign ouzh speurenn ar gambr, hag a veze miret holl gantañ evel eñvorennoù e amzer verr a varc'heger.
— « Ha petra ’rin e-barzh ar vag ? » — « C’hwi a gemero ar roeñv, ha, gant ar roeñv, c’hwi a viro ouzh ar vag da skeiñ he fri ouzh ar ribl. Kompren a rit ? » — « Kompren a ran, mes… mont e-barzh ar vag ?… heu !… »
Un toull-bac'h ?.. Doue ra viro ! Ar c'hreñvlec'h savet gant an Aotrou evit e Zibabidi, ne lavaran ket.
Kregiñ e reas ar c'hrenerezh en e zivesker; krenañ a rae, hep ma c'helle mirout.
- Ya ! ni !... N'oûn dare penaos displegañ va freder... Ne zeu ket soñjoù divodest da virout ouzhit da gousket, a-wechoù ?
Roue an dismantroù-se, a-hed ar sizhun, a oa Pepe gozh la Botella, un duardig sec'h ha kramennek, «anarquista » ha beg-chopin, bet skoet gant ar gras, ha troet da ever-dour war an diwezhadoù, pezh ne vire ket outañ da bec'hiñ, evel un Navarrad, ma oa.
- Nemet karout a rafen e virfes ez kerz un dra bennak e koun eus hon darempred a vo bet re verr, siwazh ! hep mar ebet.
Pa fellas dezho treiñ fard, setu m’en em gavas al levier dizampart gwell [gwall] nec’het gant ur fourrad avel-voulin [avel voulin], ha raktal e krogas en holl c’hedourien ur strafuilh spontus, dre ma kave dezho edo ar vartoloded didalvez-mañ o klask toull d’en em silañ, koustet a gousto, etrezek ar Standart, Doue da virje !...
Gallout a reot e[-]giz-se bezañ galvet kent na vo pell da garter-mestr ha goude da segond-mestr, ha piv a virfe ouzhoc’h da vezañ isrener ul laz-seniñ ?
Met pebezh frealz, pebezh gopr eviti pa glevas d’abardaez noz ar Person o lavarout dezhi : « Daoust ha ma 'z oan o tougen an Aotrou Doue, ken brav e kaven ho labour, Ann-Mari, ma’z on bet war nes [war-nes] ober evel ar re-all a-raok din, tec’hel a-ziwar va hent evit mirout da voustrañ ha da zirenkañ bleunioù reizhet en un doare ken dispar ».
Ac’hanta, pa voe bet lidet hec’h obidoù war an ton bras, goude ma voe bet skuilhet gant pep hini e lod a zaeroù, den ne vane da virout ouzh an intañv d’ober diouzh ma troje en e benn, ha tamm ebet ne oa tuet da blegañ da Soaz Sapeur a blede du-mañ gant ar gegin, hag a rae ivez diouzh ret war-dro an ostaleri hag ar stal.
Ken stank ha grizilh e kouezhe war ar c’hlazenn dirak ar beorien santimoù ha gwenneien, ha d’ar c’houlz-se, kristenien, e vire c’hoazh ur gwenneg a netra e holl dalvoudegezh.
Kerse eo ganin, rak miret am boa holl luc'hskeudennoù va yaouankiz ha daoust ha ma krogent da zislivañ, plijout a rae din sellout outo ; met allas, goude an Dispac'h manet eo e Rusia ar fentusañ re, gant meur a deñzor all.
Dirollañ a rae neuze an arvestourien da skrignal ha mont a raen kerkent all en gouez, rak roll ebet n'am boa miret evidon, a-walc'h e oa din reizhañ ha ren pep tra.
Ha mar bijen aet, Doue da viro, davet houzarded Dinam, ur paotr brav e vijen bet war gein ul loen-kezeg ; nemet hag unan plouzet evel hini straed Siam a vije bet roet din, petra an diaoul am bije graet-me gant ur marc’h, peogwir pa zichañs din tostaat ouzh ar seurt anevaled, e tec’han raktal kuit kerkent ha ma kluchont o divskouarn ?
Ne vezen ket evit mirout da skrignal pep tro ma paren va selloù war skritell ur stalig dilhad evit ar vugaligoù, rag-enep d’hon ostaleri : CONFECTION D’ENFANTS, GENRE PARISIEN !
Gwashañ tra, un tammig krennañ a veze graet e pep lec’h d’am feadra : e palez Ministr an Traoù Diavaez, evit va faper tremen-hent ; e ti ar Prefed Polis evit ur skrid da ziskouez n’am boa morse na laeret, na lazhet, na pec’het e stumm all ebet a-enep d’al lezenn ; e burev Koñsul Rusia a dlee sinañ ha timbchañ va holl baperennoù, ha dreist-holl testeniañ ne oan nag un dispac’her, na – Doue da virje – ur Yuzev.
A-drugarez Doue ne oan ket ken bajanek-se, ha ne greden ket kennebeut-all e vire pep Rusiad ur gantol-c’houloù soav en e c’hodell da grignat ur wech an amzer evel ur varrenn chokolad hervez ma rae, diouzh klevout hor re gozh, ar Gozaked diredet goude emgann Waterloo d’aloubiñ Bro-C’hall.
A-wechoù ivez ne baden ken gant ar chifet e vezen : « Ma ! e lavaren neuze, ha pa vefe ret din kerzhout betek Moskov war droad, faezh ha kailharet evel Boudedeo dindan ar seizh amzer – met allas, hep e bemp kwenneg [sic, gwenneg] ! – mirit ’ta ho madoù ha serrit ho kraban warno, rak un dro bennak ho po da ziskregiñ diouto, ha Douget e viot d’ar bez en noazh / ha pa vefe kanet hoc’h obidoù war an ton bras !
An alvokad [...] a oa bet barnet d'e dro war ar prim ha miret outañ da zifenn an damallidi e-pad 10 devezh.
Azalek ma oan distro eus va fennad amzer labour er Gabon, em boa soñjet mirout an eñvor eus ar vuhez am boa renet er vro-se e-pad triwec'h miz.
Miret em eus ivez daou gasedig graet e koad kraoñ ar Gabon.
Pa c'hoarveze dezhañ, ral a wech, kaout simant dizimplij, e vernie anezhañ aketus, ur sac'h gleb war c'horre, hag ar garrigell neuze troet a-gin warnañ, da virout na vefe disec'het gant an avel pe dirañvet gant ar glav.
Ne oa tamm raktres distruj an nev, mirout anezhi ne lâran ket.
Bez' e c'hell unan frotañ e zaouarn peogwir n'eus muntr ebet hag ez eo en em roet da renkañ an dielloù, bez' e c'hell soñjal emañ en diogel o vezañ ma vir an arouaregezh outañ a ober fazi pe fazi, un dra eo koulskoude ar soñjoù brav hag un dra all an hezougell a son da eizh eur hanter diouzh ar beure, p'emañ gant banne kafe kentañ an devezh, o tineudennañ fav glas gant e bried.
Evel-se [gant bezañ hardizh] e vo miret ouzh goulennoù diaes a c’hallfe bezañ savet gant un den en degemer, ur vijil pe ur poliser bennak, dreist-holl ma seblantit bezañ e kreizig-kreiz ur gaozeadenn ouzh ho pellgomzer-hezoug…
Pinvidigezhioù a-leizh a zo amañ e-barzh da virout en diogel.
Un drovezh c'hoazh e oa bet skoachet ur c'hamera war vord ur wenodenn a gase d'al lec'h ma oa bodet disenterien, nepell diouzh un dachenn all miret strizh gant an arme.
Dalc'hmat e vezont [ar gazetennerien] o redek war-lerc'h emgavioù, otoioù da feurmiñ, pennadoù da rentañ e koulz, salioù da virout evit sevel o fennadoù, sujedoù liesseurt a rankont ober e-korf ar memes devezh peogwir e labouront war un dachenn strizh peotramant n'ez eus ket kalz a dud implijet gant o skridaozerezh, ha kement zo...
Valasis a chom mut hag a glask en em virout ouzh o sell.
Gerioù a-raok
Gerioù da-heul
mirout